Recensie: Haaienkoorts

Haaienkoorts, Morten A. Strøksnes, vertaald door Paula Stevens. Atlas Contact, Amsterdam, oktober 2016.

De twee vrienden Morten Strøksnes (journalist) en Hugo Aasjord (kunstenaar) hebben afgesproken om samen op zoek te gaan naar de Groenlandse haai. Lang moeten ze wachten op het perfecte weer, maar dan, drie en een half miljard jaar nadat het eerste primitieve leven zich in de zee ontwikkelde, is het eindelijk zo ver. Morten reist via Bodø naar Engeløya in Steigen, waar Hugo woont en hier bereiden de heren zich voor op hun avontuur.

Strøksnes beschrijft de voorbereidingen en de tocht zelf, schrijft ondertussen ook zijn overpeinzingen op over het zeeleven, haaien, de Noorse natuur, de kosmos en al het andere wat in zijn hoofd omgaat tijdens het wachten in een rubberbootje. Hun eerste poging de Groenlandse haai te zien slaagt niet, er steekt een storm op die net wat te lang duurt. Strøksnes moet terugkeren naar Oslo. In de eerstvolgende maand maart gaan ze het nog een keer proberen. Zal het dit keer wel lukken?

Strøksnes is een ontzettend goede schrijver. De manier waarop hij het eiland, de zee en het weer beschrijft is fenomenaal. Als lezer voel en zie je wat hij meemaakt. De rode draad van het verhaal – de zoektocht naar de haai – is soms lastig te volgen omdat Strøksnes het verhaal steeds onderbreekt met episodes vol met informatie en overpeinzingen.

Strøksnes schrijft over haaien, kabeljauw, historische visserij en veel meer. De schrijver mijmert intussen ook over zijn zwangere vriendin, vrienden, zijn ongeboren kind, de wereld.

Alles is ontzettend goed, onderhoudend en meeslepend geschreven en zeer interessant om te lezen, maar het leidt soms af van het eigenlijke verhaal.

Ondanks deze waarschuwing, kan ik niet anders dan Haaienkoorts aanraden. Strøksnes slaagt er als geen ander in om droge wetenschap op een onderhoudende manier met literatuur te combineren. Soms is het door de informatiedichtheid en zijpaadjes die Strøksnes inslaat even doorbijten, maar het is het waard: als lezer heb je veel bijgeleerd en heb je ook nog eens een spannend verhaal gelezen als je het boek dichtslaat.

Recensie: “Helweek” & “Genadeloos”

‘Helweek’ en ‘Genadeloos’

Erik Bertrand Larssen is de bekendste mental coach van Noorwegen, waar hij al meer dan 200.000 boeken verkocht. In 2014 was heel Noorwegen in de ban van de ‘Helweek’. De twee boeken die je voorbereiden op deze je leven veranderende week, Helweek en Genadeloos, zijn nu ook in het Nederlands vertaald. De boeken zijn in willekeurige volgorde te lezen. Ook in Nederland is Helweek een bestseller en kreeg veel aandacht in de media. In 2015 worden zelfs vier nationale helweken georganiseerd (21- 27 september is de volgende – voor de geïnteresseerden, zie www.helweek.nl). Vanwege de hype leek het me leuk om de boeken van Erik Bertrand Larssen hier te bespreken.

Het idee van een helweek komt uit de gelijknamige week in het Noorse leger, die Larssen ook heeft ondergaan tijdens zijn opleiding tot officier. Tijdens deze week worden de soldaten zowel mentaal als fysiek tot het uiterste gedreven. Het idee hierachter is dat je buiten je comfortzone het snelst leert. Een helweek zet je op scherp en zorgt ervoor dat je het leven in een ander daglicht ziet.

Erik Bertrand is niet voor niets mental trainer; de helweek houdt namelijk ook in dat je blij, positief en oplossingsgericht met jezelf en je doelen aan de slag gaat. Je gaat tijdens de helweek extra goed voor jezelf zorgen, gezond eten en drinken, productief zijn en sporten staat centraal. Een dag van de helweek begint om 5:00 ’s ochtends en eindigt om 22:00 ’s avonds.

Iedere dag in de helweek heeft een eigen thema. Op maandag neem je je vaste gewoontes onder de loep, wat zijn die en hoe kun je goede gewoontes versterken en slechte gewoontes veranderen. Dinsdag staan twee begrippen centraal: modus en focus. Je gemoedstoestand is je modus, en je focus is datgene wat je aandacht nodig heeft op dat moment. Visualisatie, lichaamshouding, je innerlijke dialoog en herinneringen kunnen je modus veranderen, waardoor je effectiever werkt. Timemanagement is het thema van woensdag. Donderdag is de zwaarste dag: je mag een nacht niet slapen. Moed, angst, uitstelgedrag en motivatie zoeken staan centraal. Na de slapeloze nacht van donderdag, begin je vrijdag aan een dag vol rustmomenten. Zaterdag wordt een dag waarop je alleen maar positief mag denken. Hoe je denkt bepaalt hoe je je voelt, je woordkeuze is hierbij bepalend. Op zondag plaats je je leven in perspectief en denk je na over wat de helweek je gebracht heeft.

Larssen weet de opdrachten en thema’s goed over te brengen met herkenbare verhalen van zijn cliënten en uit het leger. Het is echter handig (als je echt iets wilt hebben aan dit boek) om het samen te lezen met Genadeloos, Hierin beschrijft Larssen de theorieën die hij in Helweek aanstipt uitgebreider. Hoe kun je jezelf verbeteren, hoe stel je jezelf goede doelen, hoe haal je het maximale uit jezelf en hoe kun je je verborgen talenten aanspreken. Mental training is zijn vak, dus je gedachten en het sturen van je gedachten staan centraal.

Beide boeken zijn erg interessant, zeker als je weer even stil wilt staan bij je leven en wilt ontdekken of je je passies nog wel volgt (of wat die dan zijn). Of je nou 40 uur per week werkt of niet, we laten ons vaak teveel opslokken in de dagelijkse gang van zaken en besteden onze tijd niet altijd zoals we die willen besteden. Boeken als Helweek en Genadeloos laten je weer even stilstaan bij wat je echt wilt bereiken in het leven en geven je de middelen om die doelen te bereiken. Samen met de inspirerende, leuke schrijfstijl van Larssen betekent dit dat iedereen deze boeken zou moeten lezen.

Naschrift: Helweek en Genadeloos, Erik Bertrand Larssen, Boom/Nelissen, Amsterdam, 2014 en 2015. Vertaald door Maud Jenje en Sofie Maertens

Erik Bertrand Larssen is mental coach, hij begeleidt veel topatleten en topmanagers. Hij is tevens een veelgevraagd internationaal spreker.

Recensie: Dierbaar – Linn Ullmann

In Dierbaar van Linn Ullmann staat de familie Dreyer met hun kijk op de verdwijning van hun mooie, jonge au pair Mille centraal.

De familie bestaat uit Siri, eigenaresse van een restaurant, getrouwd met schrijver Jon, en hun twee dochters: de in zichzelf gekeerde, opstandige Alma en de vrolijke Liv. Jon heeft twee razend succesvolle boeken geschreven en werkt al jaren aan het derde deel van zijn trilogie. Hij heeft een writer’s block.

In de zomer gaat de familie vaak naar het huis van oma Jenny, waar Jon hopelijk ongestoord kan schrijven. Au pair Mille wordt aangesteld om de betreffende zomer voor Alma en Liv te zorgen. Oma Jenny woont samen met de excentrieke Irma en heeft Siri nooit de dood van Siri’s kleine broertje Syver kunnen vergeven. Syver overleed in een ven in het bos. Siri moest op hem passen. Na de dood van Syver raakte Jenny aan de drank. Inmiddels heeft ze echter al twintig jaar geen druppel alcohol meer gedronken.

Dierbaar begint met de vondst van het lijk van Mille, twee jaar na haar verdwijning. Dit maakt bij de familie allerlei herinneringen los. Jenny’s 75e verjaardag is de rode draad in het verhaal. Dat is de dag dat au pair Mille verdwijnt en waarop Jenny, die totaal geen zin heeft in het feest, weer besluit te gaan drinken. De op het oog gelukkige familie dreigt uit elkaar te vallen door de spanningen die de komst van Mille oproept.

Ullmann laat de gebeurtenissen van die dag aan de hand van de herinneringen van de familieleden in niet-chronologische volgorde de revue passeren. Ieder personage heeft zijn eigen stem en herinneringen aan de periode rond Milles verdwijning.

Het is knap hoe Ullmann de familie centraal laat staan in dit boek. Het had makkelijk een thriller over een zoektocht naar de schuldige van de moord op Mille kunnen worden. Ullmann laat mooi zien dat door elke gebeurtenis en herinnering, hoe klein ook, en elke andere invalshoek de waarheid rondom Milles verdwijning langzaam verandert. De lezer krijgt steeds meer begrip voor de daden van de individuele familieleden, daden die op zichzelf niet altijd te bevatten zijn. Dit maakt Dier­ baar een genot om te lezen.

Dierbaar, Linn Ullmann, vertaling Lucy Pijttersen, De Bezige Bij, Amsterdam, 2013.

The Lewis Chessmen Unmasked

Another very interesting book about the Lewis Chessmen.

The humorous and intricately designed Lewis Chessmen were discovered in 1831, one of the most significant archaeological discoveries ever made in Scotland. To preserve the hoard as intactly as possible in a public collection, the majority of the pieces were acquired by the British Museum where they are on permanent display. National Museums Scotland holds 11 pieces, again on permanent display. The book looks at the mystery and intrigue surrounding the chessmen and their discovery, and shows how the characters reflected society at the time they were made.

The Chess Piece Magician

The Chess Piece Magician

Douglas Bruton’s first novel tells a fictional story behind the famed Lewis chessmen, which date from the 12th century and were found in Uig Bay in the 1830s.

This fantasy adventure accompanies the recent craze about the Lewis Chessmen and is used by the National Museum of Scotland to get children acquainted with them and excited about them.

I think I would have loved this as a child! I must get hold of a copy.